सेना-यूबीटी बंडात, 2006 ची हत्या उद्धव ठाकरेंना सतावत आहे: बंडखोर ओमराजे निंबाळकर यांची कहाणी

महाराष्ट्राचे माजी मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेना किंवा शिवसेना (UBT) यांच्या त्याच्या वडिलांनी स्थापित केलेला पक्ष दोन भागांत फुटल्यानंतर आणि सत्तेतून बाहेर पडल्यानंतर आलेल्या बंडखोरीच्या संकटात 20 वर्ष जुने हत्याचे प्रकरण निर्णायक ठरले आहे.

जर अनुमान खरे असेल तर उद्धव ठाकरे सध्या ‘ऑपरेशन टायगर’शी झुंज देत आहे, माजी सहकारी एकनाथ शिंदे यांच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेच्या प्रतिस्पर्धी छावणीतून निवडून आलेल्या प्रतिनिधींची शिकार करण्याचा कथित प्रयत्न, जो 2022 मध्ये शिंदे यांनी सेनेला फाटा दिल्यापासून आणि महाराष्ट्रात सत्ताधारी भाजपसोबत सामील झाल्यापासून खेळत असल्याचे मानले जाते. ताज्या धक्का, ठाकरे, सेनेच्या दुस-या मोठ्या विभाजनासह, मांजरीचे मोठे विभाजन झाले. (UBT) नेतृत्व ऑफ-गार्ड.

कारवाई सुरू असल्याची पहिली चिन्हे चार दिवसांपूर्वी दिसून आली, तेव्हा काही सेनेचे (यूबीटी) खासदार डॉ वैयक्तिकरित्या उपस्थित राहण्यास अयशस्वी ठाकरे यांनी मुंबईतील निवासस्थानी बोलावलेली बैठक. त्यानंतर मंगळवारी बंडखोर खासदारांनी पक्षश्रेष्ठींशी संवाद तोडला. गुरुवारी दिल्लीत सेनेच्या (UBT) संसदीय पक्षाची बैठक बोलावून सहा असंतुष्ट खासदारांनी पक्षाच्या व्हिपचा अवमान केल्याने तो गंभीर टप्प्यावर पोहोचला.

The six MPs reportedly are – Sanjay Jadhav (Parbhani), Bhausaheb Wakchaure (Shirdi), Sanjay Deshmukh (Yavatmal-Washim), Nagesh Patil Ashtikar (Hingoli), Sanjay Dina Patil (Mumbai North-East) and ओमराज निंबाळकर (धाराशिव).

बैठकीनंतर सावंत यांनी शिस्तभंगाची कारवाई जाहीर केली. अरविंद सावंत म्हणाले, “आम्ही (सर्व सहा खासदारांना) आजच्या बैठकीला त्यांच्या अनुपस्थितीबद्दल स्पष्टीकरण मागण्यासाठी नोटीस जारी करत आहोत. त्यांनी सात दिवसांच्या आत उत्तर द्यावे, त्यानंतर आम्ही कायदेशीर पर्याय शोधू,” असे अरविंद सावंत म्हणाले.

ओमराजे निंबाळकर यांचे वडील पवनराजे निंबाळकर 3 जून 2006 रोजी पुणे ते मुंबई प्रवास करत असताना गोळ्या घालून ठार करण्यात आले – ही हत्या ज्याची अनेक एजन्सींनी चौकशी केली होती आणि अनेक न्यायालयांमध्ये फिरवली होती.

त्यावेळी काँग्रेस नेते असलेले पवनराजे निंबाळकर यांचा ड्रायव्हर समद अब्दुल वाहिद काझी यांच्यासह गोळ्या झाडण्यात आल्या होत्या. निंबाळकर यांच्या स्कोडाला नवी मुंबईतील कळंबोलीजवळ टाटा इंडिकामधून प्रवास करणाऱ्या चौघांनी अडवले. पूर्वी एचटी अहवाल. हल्लेखोरांनी गोळीबार केल्याने मागच्या सीटवर झोपलेले निंबाळकर आणि त्यांचा चालक ठार झाला.

या प्रकरणातील मंगळवारच्या विशेष सीबीआय न्यायालयाच्या निकालात उपस्थित असलेल्यांमध्ये 86 वर्षीय पद्मसिंह बाजीराव पाटील, महाराष्ट्राचे माजी गृहमंत्री, अविभाजित राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे ज्येष्ठ नेते आणि उपमुख्यमंत्री सुनेत्रा पवार यांचे सावत्र भाऊ होते. पवनराजे निंबाळकर यांचे सुपुत्र ओमराजे निंबाळकर हे देखील उपस्थित होते.

मंगळवारी सायंकाळपर्यंत मात्र न्यायालयाने मे महिन्यानंतर दुसऱ्यांदा आपला निकाल पुढे ढकलला होता. शिवसेनेचा 60 वा स्थापना दिवस साजरा झाल्यानंतर आता 20 जून रोजी निकाल लागणार आहे.

नवी दिल्ली येथे एका पत्रकार परिषदेत, सध्याच्या राजकीय संकटाच्या केंद्रस्थानी असलेले शिवसेना (UBT) खासदार आणि प्रवक्ते संजय राऊत यांनी आरोप केला की पक्षाच्या खासदारांना आणखी एक फूट पाडण्यासाठी अनेक प्रलोभने ऑफर केली जात आहेत. राऊत यांनी पुरावे न देता पत्रकारांसमोर दावा केला की ओमराजे निंबाळकर यांना या प्रकरणात अनुकूल निकाल देण्याचे आश्वासन देण्यात आले होते. ओमराजे हे सर्व नऊ आरोपींना शिक्षा व्हावी यासाठी बराच काळ पाठपुरावा करत आहेत.

राऊत यांचे आरोप निराधार असले तरी, हे प्रकरण महाराष्ट्राच्या राजकारणाच्या गुंतागुंतीच्या आणि अनेकदा गोंधळलेल्या स्वरूपाचे स्मरण करून देणारे आहे.

पवनराजे निंबाळकर आणि पद्मसिंह पाटील हे पहिले चुलत भाऊ होते ज्यांच्या कुटुंबाचा उस्मानाबादच्या राजकारणात तेरणा शुगर कोऑपरेटिव्हसह सहकारी संस्थांच्या माध्यमातून मोठा प्रभाव होता. 1999 मध्ये शरद पवार यांनी काँग्रेसमधून फुटून राष्ट्रवादी काँग्रेसची स्थापना केल्यानंतर पाटील यांनी नव्या पक्षात प्रवेश केला तर निंबाळकर काँग्रेसमध्येच राहिले. 2004 च्या विधानसभा निवडणुकीत उस्मानाबादमधून चुलत भाऊ एकमेकांना सामोरे गेले, जिथे निंबाळकरांचा पराभव झाला. त्यांचे राजकीय शत्रुत्व अखेरीस त्यांच्या व्यावसायिक हितसंबंधांमध्येही पसरले.

पद्मसिंह पाटील यांच्याशिवाय, आरोपींमध्ये दिनेश तिवारी आणि पिंटूसिंग चौधरी यांचा समावेश आहे, ज्यांनी निंबाळकर आणि त्यांच्या चालकावर गोळ्या झाडल्याचा आरोप आहे. टाटा इंडिकाचे इतर रहिवासी डोंबिवलीचे पारसमल बडाला आणि उत्तर प्रदेशातील आंबेडकरनगर येथील बसपाचे माजी पदाधिकारी कैलाश यादव यांचे सहकारी ज्ञानेंद्र पांडे होते.

बदला आणि पांडे यांचा कल्याण-डोंबिवली महापालिकेचे माजी नगरसेवक मोहन शुक्ला यांच्याशी संबंध असल्याचा आरोप तपासकर्त्यांनी केला होता, ज्यांना पद्मसिंह पाटील यांनी हत्येची जबाबदारी सोपवली होती. फिर्यादीनुसार, शुक्ला यांनी कथित मारेकऱ्यांना लातूरमधील व्यापारी सतीश मंदाडे यांना भेटण्याचे निर्देश दिले, ते व्यवस्था करतील. ₹कॉन्ट्रॅक्ट किलिंगसाठी 30 लाख. मंदाडे हे पाटील यांचे सहकारी असल्याचा आरोप होता.

आणखी एक आरोपी, माजी राज्य उत्पादन शुल्क अधिकारी शशिकांत कुलकर्णी याने बदलाला काही लाख रुपयांचे प्रारंभिक पेमेंट दिले. सर्व नऊ आरोपी सध्या जामिनावर बाहेर आहेत.

कळंबोली पोलिस आणि नंतर नवी मुंबई गुन्हे शाखेला तपासात प्रगती न झाल्याने निंबाळकर यांच्या विधवा आनंदीबाई यांनी या दुहेरी हत्याकांडाची सीबीआय चौकशी करण्याची मागणी करत मुंबई उच्च न्यायालयात धाव घेतली.

तिने याचिकेत पद्मसिंह पाटील याला प्रमुख संशयित म्हणून नाव दिले होते. 2004 च्या विधानसभा निवडणुकीत केवळ 484 मतांनी पराभूत झाल्यानंतर पाटील आपल्या पतीला राजकीय धोका म्हणून पाहू लागले, असा आरोप तिने केला. जून 2006 मध्ये तेरणा शुगर कोऑपरेटिव्हच्या निवडणुकीपूर्वी पाटील यांनी निंबाळकर यांची हत्या केली होती, असे तिच्या याचिकेत म्हटले आहे.

सीबीआयने नंतर या प्रकरणाचा छडा लावल्याचा दावा केला होता, जे परसमल बडाला, जे आधीच दुसऱ्या प्रकरणात अटकेत होते, त्यांनी कटाचा तपशील उघड केला.

एजन्सीच्या म्हणण्यानुसार, 3 जून 2006 रोजी बादा यांनी निंबाळकर यांना महेंद्र जैन नावाच्या व्यावसायिकासारखे भासवून बोलावले, ज्याला निंबाळकर यांची वाशी येथील जमीन जैन मंदिराच्या बांधकामासाठी खरेदी करायची होती. निंबाळकर यांनी त्यांना कथितरित्या सांगितले की ते मुंबईला रस्त्याने जात असून नवी मुंबईत भेटू शकतात.

वडिलांची हत्या झाली तेव्हा 22 वर्षांचे असलेले ओमराजे निंबाळकर यांनी नंतर शिवसेनेच्या माध्यमातून राजकारणात प्रवेश केला. 2009 च्या विधानसभा निवडणुकीत त्यांनी उस्मानाबादमधून पद्मसिंह पाटील यांचे पुत्र आणि सुनेत्रा पवार यांचे पुतणे राणा जगजितसिंह पाटील यांचा पराभव केला. पाच वर्षांनंतर राणा जगजितसिंह यांनी राष्ट्रवादीच्या तिकिटावर निवडणूक लढवताना ओमराजे यांचा पराभव केला.

त्यानंतर राणा जगजितसिंह यांनी भाजपमध्ये प्रवेश केला आणि सध्या ते तुळजापूरचे आमदार आहेत. दरम्यान, ओमराजे यांनी आपले लक्ष संसदीय राजकारणाकडे वळवले आणि त्यानंतर ते उस्मानाबादमधून लोकसभेवर दोनदा निवडून आले.

2022 मध्ये एकनाथ शिंदे यांनी शिवसेना फोडली तेव्हा ओमराजे उद्धव ठाकरे यांच्यासोबत राहिले. पवनराजे निंबाळकर यांची हत्या ही महाराष्ट्राच्या इतिहासातील सर्वात खळबळजनक राजकीय हत्यांपैकी एक होती, परंतु राज्याच्या राजकारणातील वळणे आणि वळणे कमी नाट्यमय ठरली नाहीत.